Proofreading Nedir? Makale Düzeltme Nasıl Yapılır?

Proofreading Nasıl Yapılır?

Profesyonel proofreading genellikle şu akışla ilerler:

1. Metnin son versiyonu alınır (Word, Google Docs, PDF, InDesign vb.)
2. Metin kural setine göre taranır (dil, hedef kitle, kurum dili, style guide varsa o)
3. Hatalar anlamı bozmadan düzeltilir
4. Gerekli yerlerde “burada anlatım aksıyor” gibi notlar eklenir
5. Teslimatta çoğunlukla şu paket sunulur:
   • Düzeltilmiş dosya
   • Değişiklikleri izleme (track changes)
   • Kısa kontrol notları (özellikle akademik metinlerde)

Kısacası: Proofreading, metni “yeniden yazma” değil; metnin güvenilirliğini ve profesyonel görünümünü yükseltme işidir.

İngilizce Proofreading: “Doğru” Yetmez, “Doğal” da Olmalı

İngilizce proofreading denince çoğu kişinin aklına sadece gramer geliyor. Oysa iyi bir İngilizce makale düzeltme çalışmasında şunlar da önemlidir:

• Paragraflar arası geçişler (furthermore, moreover, however, therefore…)
• Vurgu ve amaç ifadeleri (notably, especially, in order to, to highlight…)
• Akademik tonda “fazla konuşkan” cümlelerden kaçınma
• Okuyucunun bulunduğu ülkeye göre küçük yerelleştirmeler (US/UK tercihleri vb.)

Bazı metinler gramer olarak “doğru” görünür ama yabancı bir okur yine de “bu metin native değil” hissini alır. İngilizce proofreading’in en değerli tarafı, metni sadece hatasız değil, akıcı ve güven veren bir noktaya taşımasıdır.

Makale Düzeltme (Editing) ile Proofreading Arasındaki Fark Nedir?

Bu iki kavram sık karışıyor. Kısa ve net ayırayım.

Düzenleme / Editing

• Taslak metin üzerinde de yapılabilir, birkaç tur sürebilir
• Ana fikre, yapı bütünlüğüne, anlatım akışına odaklanır
• Gerektiğinde cümleleri yeniden kurabilir, bölümleri yeniden düzenleyebilir
• Okunabilirliği ve netliği artırır
• Yazarla daha yakın iletişim gerekebilir

Proofreading

• Metin “son hâlini aldıktan sonra” yapılır
• Daha çok yazım, noktalama, gramer ve biçim hatalarını temizler
• Anlamı değiştirmez, metni yeniden kurgulamaz
• Metin kısaltma/uzatma amacı taşımaz
• Teslimata girmeden önce son kontrol gibi düşünülür

Özet: Editing “yeniden şekillendirme”, proofreading “son kontrol ve parlatma”.

Proofreading Ücretleri Neye Göre Değişir?

“Proofreading ücretleri” tek bir rakamla söylenemiyor, çünkü dosyalar aynı değil. Ücretlendirmeyi etkileyen ana faktörler:

• Kelime sayısı / sayfa sayısı
• Dil (Türkçe proofreading mi, İngilizce proofreading mi?)
• Metnin alanı (hukuk, tıp, akademik, pazarlama vb.)
• Teslim süresi (acil işler)
• Dosya formatı (Word kolaydır, tasarım dosyaları ekstra iş çıkarabilir)
• Referans/format kuralları (APA vb. kontrol isteniyorsa)

En sağlıklısı, dosyaya hızlı bir göz atıp net bir kapsamla fiyat vermektir. Böylece sonradan “bu dahil miydi?” konuşması olmaz.

Daha İyi Bir Proofreader’da Olmazsa Olmaz Özellikler

“Daha iyi proofreader olmak”tan çok, iyi proofreader’ın temel refleksleri vardır:

• Ayrıntıyı yakalama ve odak koruma
• Dil bilgisi, imla, cümle yapıları konusunda güçlü hakimiyet
• Terminoloji tutarlılığına dikkat (özellikle akademik metinlerde)
• Trendleri ve yeni kavramları takip etme (dil yaşayan bir şey)
• Sabır ve ısrar: aynı metni birkaç tur aynı dikkatle okuyabilmek
• Mükemmeliyetçilik (çünkü iş zaten “kusur temizleme” işi)

Proofreading İpuçları (Kendi Kendinize Kontrol İçin)

Profesyonel destek almanız ayrı; ama metni teslim etmeden önce siz de şunları yapabilirsiniz:

• Metni sesli okuyun: gözün kaçırdığını kulak yakalar
• Metni bir tur sondan başa doğru okuyun: özellikle yazım hatalarında işe yarar
• Kendi sık yaptığınız hataları not alın ve ilk onlara bakın
• Her turda tek bir şeye odaklanın:
  • 1. tur: yazım–noktalama
  • 2. tur: gramer
  • 3. tur: sayı–tarih–isim tutarlılığı
• Küçük bir kontrol listesi yapın: sayfa numarası, başlıklar, font, boşluklar, virgüller…

Bu küçük rutinler bile metni ciddi toparlar.

Akademi Tercüme ile Proofreading ve Makale Düzeltme Hizmeti

Akademi Tercüme Grup ve Danışmanlık Hizmetleri olarak; ihtiyaçlarınıza göre proofreading hizmeti, makale düzeltme (editing) ve özellikle İngilizce proofreading / akademik makale İngilizce düzeltme desteği sunuyoruz.

Kurumsal çalışmalarda en çok önem verdiğimiz şeyler net:

• Dosyanın hedefi ve okuyucusu (dergi mi, müşteri mi, kurum içi mi?)
• Gizlilik ve veri güvenliği
• Teslimat öncesi “pırıl pırıl” bir final çıktı
• Uygun kapsam–uygun fiyat dengesi (proofreading ücretleri net ve şeffaf)

İşin sonunda elinizde sadece “hatasız bir metin” değil, daha güven veren bir doküman olur. Okuyan kişi içerikle uğraşır, yazım hatasıyla değil.

İletişim için: https://akademitercume.com/tr/iletisim